Oysa ölüm anında evlilik hukuken devam ediyorsa, sağ kalan eşin mirasçılığı kural olarak sürer. Kişi evli değilse ve çocuğu yoksa, miras üstsoya (anne-baba ve devamı) geçer.

Eşi vefat eden kadının öncelikle ölen eşinin yasal mirasçısı sıfatıyla miras payı hakkı bulunmaktadır. Sağ kalan eşin miras payı vefat eden eşinin diğer mirasçılarının bulunduğu zümreye göre değişiklik gösterir.

Dolaylı geçişin tipik örneği şudur: Üvey anne öldüğünde miras, eşine (babanıza) intikal eder; daha sonra baba öldüğünde, babanın mirası kendi çocuklarına geçer.

Anne vefat ettiğinde mirasçıları; sağ kalan eş (baba) ve çocuklarıdır. Baba mirasın 1/4’ünü, çocuklar kalan 3/4’ü eşit olarak alır. Babanın sonradan yeniden evlenmesi, annenin mirasının paylaşımını etkilemez; üvey anne annenin mirasçısı değildir.

Sağ kalan eş yeniden evlense dahi, ölen eşten aldığı miras payı değişmez. Ancak yeni evlilik sonrası edinilen mallar, yeni eşle edinilmiş mallar rejimine tabi olur ve miras paylaşımında farklı bir hesaplama yapılır. Miras paylaşımı konusunda ayrıntılı makalemizi buradan okuyabilirsiniz.

Eşlerden biri vefat ettiğinde sağ kalan eşin mirasçılığı söz konusu olur. Evlilik birliğinin sağlanması nedeniyle sahip olunan mallar üzerinde de yine eş, hak sahibidir.

Türk hukukunda yasal mirasçılık zümre sistemine dayanır. Çocuk (birinci zümre) yoksa ikinci zümre, yani ölen eşin anne-babası ve onların altsoyu (ölen eşin kardeşleri ve yeğenleri) mirasçı olur.

Önce mal rejimi tasfiye edilir ve sağ kalan eşin katılma alacağı belirlenir. Kalan kısım terekeyi oluşturur ve sağ kalan eş ayrıca bu terekeden mirasçı olarak pay alır.

Katılma alacağının talebi için sağ kalan eşin, vefat eden eşin mirasçısı olması gerekmez. Mirasçısı olsa dahi katılma alacağı miras paylaşımından önce sağ kalan eşe ödenmelidir. Bu gibi durumlarda hem edinilmiş mallara katılma rejiminin hem de terekenin tasfiyesi gerekecektir.

Hukuk Dairesinin 2025 tarihli kararında, önce ölen mirasçının eşine ve o eşin önceki evliliğinden olan çocuklarına pay verilerek gerçek mirasçıların payının azaltılması bozma sebebi sayılmıştır.