Wszystko zaczyna się 16 kwietnia, gdy doktor Bernard Rieux znajduje na progu swojego gabinetu martwego szczura. Wkrótce potem dozorca w jego kamienicy, Michel, odkrywa kolejne. Rieux, zajęty codziennymi sprawami - w tym pożegnaniem z żoną wyjeżdżającą do sanatorium - początkowo bagatelizuje sprawę.

16 kwietnia lekarz Bernard Rieux znajduje zmarłego szczura i jest świadkiem śmierci drugiego. Kolejne szczury znajduje Michael, dozorca w kamienicy. Michael podejrzewa, że zostały podrzucone. Rieux obchodzi miasto, zauważa kolejne szczury.

Albert B. od urodzenia przebywał w szpitalu, gdyż był sierotą. Eksperyment polegał na pokazaniu chłopcu białego szczura i jednoczesnym uderzeniu młotkiem w metalowy pręt długości ok. półtora metra w celu wywołania u niego warunkowej reakcji emocjonalnego strachu na widok zwierzęcia.

16 kwietnia dr Bernard Rieux, wychodząc ze swego gabinetu, natknął się przed drzwiami na zdechłego szczura– Pierwszy sygnał nadchodzącej epidemii. Rieux jest zaskoczony, ale nie przypisuje temu większego znaczenia na początku.

W Siem Reap, drugim co do wielkości mieście Kambodży, odsłonięto pierwszy na świecie pomnik poświęcony gryzoniowi wykrywającemu miny. Szczur Magawa, który przez lata ratował ludzkie życie, stał...

Po kilku dniach od znalezienia przez doktora szczura zachorował dozorca domu Michael. Miał wysoką gorączkę i obrzęki na szyi. Doktor zadzwonił do swego kolegi, aby się z nim skonsultować. Ten jednak również nie wiedział co to mogłaby być za choroba. Musieli czekać na wyniki z laboratorium.

Przy gmachu uniwersytetu SWPS na ulicy Aleksandra Ostrowskiego 30b we Wrocławiu stanął pomnik przedstawiający… szczura! Pomnik jest inicjatywą studentów psychologii z uniwersytetu SWPS i został przez nich całkowicie sfinansowany. Jego zadaniem jest zwrócenie uwagi na to, ile współczesna nauka zawdzięcza zwierzętom, w tym szczurom.

We Wrocławiu odsłonięto nietypowy pomnik gigantycznego szczura, który wzbudza duże zainteresowanie. Monument, sfinansowany przez studentów psychologii, to hołd dla zwierząt laboratoryjnych i przypomnienie o etyce w nauce. Historia Barnabusa, szczura, który zginął podczas eksperymentu, jest kluczowa dla przesłania pomnika.

Kto wynalazł lek na dżumę w książce? Kiedy serum Castela jest w końcu gotowe, zostaje podane synkowi sędziego śledczego Othona, który jest w beznadziejnym stanie. Przy łóżku dziecka czuwają Rieux, Castel, Tarrou, ojciec Paneloux, Grand i Rambert. Dziecko jednak kona w męczarniach.

Burrhus Frederic Skinner był amerykańskim psychologiem i twórcą radykalnego behawioryzmu. Prowadził badania na szczurach i gołębiach, aby analizować i wyjaśniać zachowania ludzkie. Uważał, że zachowanie człowieka jest uwarunkowane przez środowisko, a geny i natura odgrywają mniejszą rolę.